Turizm World Medya, sektördeki dijital dönüşümü ve yapay zekanın turizmdeki etkilerini mercek altına almaya devam ediyor. Bu haftaki özel röportajımızda, WeBee Kurucu Ortağı Dr. Özgür Zan ile turizmde dijitalleşme süreci ve yapay zekanın sektöre kazandırdığı yenilikleri ele aldık. FİJET Uluslararası Turizm Gazetecisi ve Yazarı, aynı zamanda Turizm World Medya Genel Yayın Yönetmeni Yeşim SARITAŞ’ın gerçekleştirdiği bu özel röportajın detaylarını sizler için derledik.
Dr. Özgür Zan Kimdir? Teknoloji ve Girişimcilik Yolculuğu
SARITAŞ: Sayın Dr. Özgür Zan, öncelikle röportajımıza zaman ayırdığınız için teşekkür ederim. Sektörümüz için değerli deneyimlerinizi ve sunduğunuz çözümleri paylaşmanız, turizm sektörüne yön vermek adına büyük bir önem taşıyor. Okurlarımızın sizi daha yakından tanıyabilmesi adına, turizm sektöründeki kariyeriniz ve geçmiş deneyimleriniz hakkında kısaca bilgi verebilir misiniz?
Dr. ZAN: Değerli sizlerle vakit geçirmek benim için büyük bir mutluluk. 1994 yılında Kadıköy Anadolu Lisesi’nden, 1999 yılında ise Boğaziçi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği bölümünden mezun oldum. Teknoloji ve girişimciliğe olan ilgim beni akademik kariyerime devam etmeye yönlendirdi. 2008 yılında Yeditepe Üniversitesi’nde işletme doktorasını, 2022 yılında ise MBA programını tamamladım.
23 yaşımda, mobil yazılım geliştirme alanında Türkiye’deki öncü şirketlerden biri olan Done İletişim Bilgi Sistemleri A.Ş.’nin kurucu ortağı oldum. 1999-2010 yılları arasında şirketin teknoloji ve servislerden sorumlu genel müdür yardımcısı olarak görev yaptım, 2010 yılından itibaren ise şirketin genel müdürlüğünü üstlendim. Bugüne kadar 23 ülkeye yazılım ihraç ettik ve 3 Avrupa Birliği ile 3 TÜBİTAK AR-GE projesini yönettik.
Ayrıca, 2010-2018 yılları arasında Kadir Has Üniversitesi’nde Yeni Medya yüksek lisans öğrencilerine kullanıcı deneyimi dersi verdim. Akademik ve girişimcilik tecrübelerimi paylaşmak adına 2021 yılında “Cesaret Ekonomisi” adlı kitabımı, 2023 yılında ise Amazon’da “Indispensable Fundamentals: for building successful startups” kitabımı yayımladım.
Mobil teknolojiler alanındaki uzmanlığımı turizm sektörüne dijital çözümler sunmak amacıyla WeBee Platformu’na yatırım yaparak değerlendirdik. WeBee, otellerin misafir deneyimini en üst seviyeye çıkaran mobil çözümler sunuyor. Ayrıca otellerde operasyonel süreçleri optimize eden EaSee adlı ürünümüzle görev takibini daha verimli ve ölçülebilir hale getirdik.
Girişimcilik ve teknolojiye duyduğum tutku, her zaman en yeniyi ve en iyiyi sunma motivasyonumla birleşerek yolculuğuma yön vermeye devam ediyor.
WeBee’nin Kuruluşu ve Misyonu
SARITAŞ: Özgür Bey, WeBee’nin kuruluş hikâyesi ve misyonu nedir? Otelcilik sektöründe hangi ihtiyaçlara çözüm sunmayı hedeflediniz?
DR. ZAN: Firmamız aslında 1999 yılında kurulan ve Türkiye’nin ilk mobil yazılım firmasıdır Yeşim Hanım. O yıllarda Ericsson, Turkcell, Vodafone gibi firmalar ile çalıştık ve WAP ile başlayan sonra SMS, MMS gibi teknolojiler ile devam eden, Nokia telefonları için oyun yazılımları, Blackberry telefonları için mobil uygulamalar ve en nihayetinde akıllı telefonlara uzanan yolculukta yüzlerce yenilikçi proje geliştirdik. Dubai’de İngiliz rakibimize karşı kazandığımız ihale sonrasında gördüğümüz global fırsat nedeniyle firmamızı WeBee markası altında yapılandırdık. WeBee konaklama sektöründeki misafir deneyimini mobil teknolojiyle tüm dünyada dönüştürmek vizyonu ile 2017 yılında yola çıktık. İlk önce Avrupa Birliğinde Türkiye’nin ilk Faz 2 hibe desteğini aldık ve WeBee’de esnek ve otellere özelleştirilebilen bir altyapı yatırımı yaptık.
Seyahatlerimde ve otel konaklamalarımda gözlemlediğim en temel sorunlardan biri, otel misafirlerinin taleplerinin zamanında ve eksiksiz karşılanamamasıydı. Hâlbuki konaklama, tamamen deneyim odaklı bir sektör ve küçük aksaklıklar dahi misafir memnuniyetini ciddi anlamda etkileyebiliyor.
WeBee’nin misyonu tam da bu noktada devreye giriyor: Misafirlerin ihtiyaçlarını uçtan uca mobil bir deneyimle karşılamak, otellerin gelirlerini artırmalarını sağlamak ve operasyonel verimliliklerini yükseltmek. Otellerin dijitalleşmesini sağlarken, misafirin kendi telefonundan her türlü hizmete kolayca ulaşmasını mümkün kılıyoruz.
SARITAŞ: WeBee’nin sunduğu çözümler otellerin misafir deneyimini nasıl dijitalleştiriyor? Mobil check-in/check-out, oda içi siparişler ve anahtarsız oda girişi gibi özellikler misafir memnuniyetini nasıl etkiliyor?
DR. ZAN: WeBee, misafirin otele adım atmadan başlayan ve ayrıldıktan sonra da devam eden bütün deneyimini kapsıyor. Misafir, mobil check-in sayesinde resepsiyonda sıra beklemeden hızlı giriş yapabiliyor, oda servisi siparişlerini telefonundan verebiliyor, spa ve restoran rezervasyonlarını kolayca planlayabiliyor, hatta odasına anahtarsız bir şekilde giriş yapabiliyor.
Bu dijital akış, misafire özgürlük ve konfor sağlıyor. Özellikle zamanın çok değerli olduğu günümüzde, beklemeden ve temas gerektirmeden her hizmete ulaşabilmek büyük bir memnuniyet kaynağı. Verilerimiz, WeBee kullanan otellerde misafir memnuniyeti puanlarının ve online yorumların belirgin şekilde yükseldiğini gösteriyor.
Turizmde Yapay Zeka ve Dijitalleşme
SARITAŞ: Özgür Bey, Yapay zeka ve otomasyon, turizm sektöründe giderek daha fazla önem kazanıyor. WeBee olarak yapay zeka teknolojilerini hizmetlerinize nasıl entegre ediyorsunuz?
DR. ZAN: WeBee olarak yapay zekayı üç temel alanda kullanıyoruz: kişiselleştirme, öngörü ve otomatik kurulum. Misafirlerin geçmişteki tercihlerini analiz ederek onlara özel teklif ve öneriler sunabiliyoruz. Örneğin, daha önce masaj hizmeti alan bir misafire, konaklaması sırasında uygun saatlerde indirimli spa teklifi gönderebiliyoruz.
Diğer yandan, misafir memnuniyetsizliklerini erken aşamada tespit edebilmek için olası bir şikayet büyümeden, otel ekibine aksiyon alma fırsatı veriyoruz.
Yapay Zeka kullanarak kurulumları otomatikleştirip dünyadaki rakiplerimizin 4 haftada yaptığı ve insan iş gücü gerektiren kurulumları dakikalar mertebesine düşürmeyi ve 1 günde yayına almayı başardık.
SARITAŞ: Otelcilik sektöründe dijital dönüşümün önündeki en büyük engeller nelerdir? Otellerin dijitalleşme sürecinde karşılaştıkları zorlukları aşmaları için ne gibi önerilerde bulunursunuz?
DR. ZAN: En büyük engel Yeşim Hanım, değişime karşı gösterilen direnç. “Zaten böyle gidiyor” yaklaşımı, inovasyonun önünde duran temel bariyer. Ayrıca teknolojik altyapı eksiklikleri ve personel eğitim ihtiyaçları da dijital dönüşümü yavaşlatabiliyor.
Önerim küçük adımlarla başlamak ama büyük vizyona sahip olmak. Otellerin önce misafir deneyimini en çok etkileyecek basit dijital çözümlerden başlamaları, ardından bunu operasyonel süreçlerle genişletmeleri çok daha sürdürülebilir sonuçlar getiriyor.
SARITAŞ: WeBee’nin “Hotel Builder” gibi yeni ürünleri, otellere kendi dijital çözümlerini oluşturma imkânı sunuyor. Bu tür yenilikçi ürünlerin geliştirilme süreci nasıl ilerliyor ve otellerden aldığınız geri bildirimler nelerdir?
DR. ZAN: WeBee Hotel Builder çözümümüz, otellere kendi mobil uygulamalarını dakikalar içinde tasarlayıp bir gün içerisinde yayına alabilme özgürlüğü tanıyan bir çözüm. Bunu geliştirirken amacımız, otellerin bağımlı olduğu klasik yazılım geliştirme süreçlerini kırmaktı.
Geri bildirimler son derece olumlu. Oteller, kendi markalarına özel uygulama sahibi olmanın prestijini yaşarken, aynı zamanda ek gelir fırsatları da yaratabiliyorlar. Bu çözümün başarısı, bize gösterdi ki artık oteller, kendi dijital ekosistemlerini oluşturma konusunda daha cesur adımlar atıyor.
Pandemi Sonrası Dijital Çözümler ve Küresel Büyüme
SARITAŞ: Pandemi süreci, temassız hizmetlere olan talebi artırdı. WeBee’nin bu dönemde otellere sunduğu çözümler nelerdir Özgür Bey? Otellerin bu süreçte dijitalleşmeye adaptasyonunu nasıl değerlendiriyorsunuz?
DR. ZAN: Pandemi, dijitalleşmenin bir lüks değil, zorunluluk olduğunu gösterdi. Biz de bu dönemde temassız check-in/check-out, QR menüler, online siparişler ve anlık iletişim çözümleriyle otellere destek verdik.
Gözlemim şu ki; pandemide hızlı dijitalleşen oteller, bu alışkanlığı kalıcı hale getirerek bugün rekabette öne geçtiler. Süreci iyi yöneten oteller artık dijitalleşmeyi bir verimlilik ve gelir artışı aracı olarak da görüyor.
SARITAŞ: Türkiye merkezli bir girişim olarak, global pazarlarda nasıl bir strateji izliyorsunuz? Farklı ülkelerdeki otelcilik sektörlerinin dijitalleşme konusundaki yaklaşımları nasıl farklılık gösteriyor?
DR. ZAN: Stratejimiz, öncelikle bölgesel liderlikler kurmak ve buradan global açılımlara gitmek üzerine. Körfez ülkeleri, Asya ve Avrupa’da aktif çalışıyoruz. İngiltere’de bir firmamız ve Dubai’de de bir satış ofisi kurduk. Dünyadaki her otele hizmet verebiliyoruz.
Kültürel farklar dijital adaptasyonu etkiliyor. Örneğin, Orta Doğu’da lüks ve kişisel hizmet ön planda olduğu için mobil çözümler daha butik ve kişiselleştirilmiş ilerliyor. Avrupa’da ise operasyonel verimlilik daha çok ön planda. Biz de her bölgeye özel değer önerileri sunarak büyüyoruz.
Geleceğin Turizm Teknolojileri ve Öneriler
SARITAŞ: Özgür Bey çok merak edilen bir konu varki gelecekte turizm sektöründe hangi teknolojik trendlerin ön plana çıkacağını öngörüyorsunuz? WeBee olarak bu trendlere yönelik nasıl bir hazırlık içerisindesiniz?
DR. ZAN: Bence gelecekte öne çıkacak üç temel trend var Yeşim Hanım:
- Kişisel deneyim mühendisliği (misafir odaklı veri analitiği)
- Yapay zeka çözümleri
- Sürdürülebilirlik odaklı akıllı çözümler
WeBee olarak bu alanlarda Ar-Ge yatırımlarımıza devam ediyoruz. Misafirlerin duygu durumunu analiz eden çözümler ve karbon ayak izini azaltan dijital işlemler üzerine projeler geliştiriyoruz.
SARITAŞ: Son olarak, girişimcilik yolculuğunuz boyunca edindiğiniz deneyimlere dayanarak, teknoloji alanında yeni girişimlerde bulunmak isteyenlere ne gibi tavsiyelerde bulunursunuz?
DR. ZAN: Öncelikle problem odaklı düşünmelerini tavsiye ederim. Teknoloji bir araçtır, amaç değildir. Gerçek bir sorunu çözdüğünüzde, iş modeliniz kendiliğinden sağlamlaşır.
Problemi en iyi çözecek inovatif çözümü geliştirmek ve bunu bir marka altında global vizyon ile sunmak çok önemli diye düşünüyoruz.
Ve şunu unutmamak lazım: Global düşünün ama yerelden başlayın. Önce bulunduğunuz pazarda başarıyı yakalayın, ardından dünyaya açılmak çok daha kolay oluyor.
SARITAŞ: Özgür Bey, bu keyifli ve bilgilendirici sohbet için, ayrıca Turizm World Media yazarları arasında yer alarak sektör adına değerli katkılar sunduğunuz için teşekkür ederim. Son olarak eklemek istediğiniz bir şey var mı?
DR. ZAN: Turizm World Media’da sizinle bu röportajı gerçekleştirmek benim için de büyük bir keyifti. Ekibinize ve emeği geçen herkese teşekkür ederim.
Bu röportajda, Webee Kurucu ortağı Dr.Özgür Zan ile ‘Turizmde Dijital Dönüşüm ve Yapay Zeka üzerine kapsamlı bir sohbet gerçekleştirdik. Sektörümüz ve okuyucularımız için oldukça değerli bilgiler içeriyor. keyifli bir okuma sunmayı hedefliyoruz. İyi okumalar dileriz.
