Türkiye’nin eşsiz coğrafik işaretli eserlerinden Munzur Balı, Londra Milletlerarası Bal Ödülleri’nde kalite kategorisinde altın madalya kazanarak hem Tunceli’nin hem de Türkiye’nin gastronomi vitrininde parlayan bir yıldız oldu.
Yaklaşık 20 ülkeden 300’e yakın balın yarıştığı, birinci elemede 280 eserin kaldığı ve bağımsız bir heyet tarafından titizlikle değerlendirildiği tertipte, iksor markası ile temsil edilen Munzur Balı; dokusu, rengi ve lezzetiyle öne çıktı. Heyet üyeleri, balın yüksek aromatik profili, floral derinliği ve damakta bıraktığı kalıcılığı bilhassa not etti.
Doğa ve emeğin öyküsü
Tunceli’nin yüksek rakımlı Munzur Dağları, yılın büyük kısmında karla kaplı tepeleri, endemik bitki çeşitliliği ve varlıklı florasıyla arılar için adeta bir gastronomi cenneti. Hacettepe Üniversitesi’nin tahliline nazaran Munzur Balı’nda kilogram başına 210 bin polen bulunuyor; bu bedel Türkiye standartlarının üç katı. Yüksek prolin oranı ise balın saf ve katkısız yapısının en net göstergesi.
Bin yıllardır şifa geleneğinin en temel eseri olan bal, nasıl oldu da market raflarında çok ucuza satılan bir tatlandırıcıya dönüştü? Bunu hepimizin, lakin bilhassa sağlıklı ve pak besine ulaşmayı dilek eden sorumlu ve şuurlu tüketicilerin sorgulaması gerekiyor.
iksor markasının kurucusu Doğan Çelik, mükafatın yalnızca bir lezzet başarısı olmadığını; birebir vakitte bölgesel kalkınma, lokal üretici dayanağı ve gastronomi turizmi açısından değerli bir kilometre taşı olduğunu vurguluyor. Çelik şunları söylüyor: “Bu topraklarda üretilen bal, sırf bir besin eseri değil; bir coğrafyanın, bir kültürün ve bir ekosistemin özeti. Arıcının emeğini hak ettiği fiyatla buluşturacak köprü markalara gereksinimimiz var. iksor da bu köprülerden biri.”
Üreticiden otel mutfağına, restorandan sofraya
iksor, kendisini klasik bir ticari marka olarak değil; kırsal kalkınma odaklı, toplumsal ve yeşil girişimcilik unsurlarıyla hareket eden bir model olarak konumlandırıyor. Elde ettiği kârının yüzde 20’sini Tunceli Bal Şenliği, gençlere yönelik arı farkındalığı projeleri ve bir arı istasyonu/apiterapi merkezi kurma çalışmalarına ayırmayı planlıyor.
Bugün kırsalda genç nüfus neredeyse yok denecek kadar az; mevcut arıcıların büyük çoğunluğu 50 yaşın üzerinde. Bu durum, arıcılığın geleceği için önemli bir risk oluşturuyor. iksor, sadece mevcut üreticilerle çalışmakla yetinmiyor; gençleri ve bayanları bu kesime kazandırmayı öncelikli gayelerinden biri olarak görüyor. Arıcılığın gelir getirici ve sürdürülebilir bir faaliyet olduğunu göstermek, gençlerin ve bayanların üretime katılmasını sağlamak iksor’un temel motivasyonlarından. Bu gayeyle markanın planladığı arı istasyonu ve eğitim programları, yeni jenerasyon üreticilerin teknik bilgi, pazarlama marifeti ve finansal sürdürülebilirlik mevzularında güçlenmesini hedefliyor. Böylelikle arıcılık sırf geçmişten miras kalan bir meslek değil, gelecek için umut vadeden bir geçim kaynağı haline geliyor.
iksor, gastronomi turizmi zincirinin değerli halkalarından başta butik ve premium oteller olmak üzere, Michelin ve Gault&Millau rehberlerinde yer alan seçkin restoranlar, İncili Gastronomi Rehberi’nde yer alan yerler, gurme marketler ve butik besin dükkanları ile çalışarak; sahtecilikten uzak, izlenebilir, laboratuvar tahlilli, artizan balı direkt tüketiciye ulaştırmayı hedefliyor. Böylelikle hem otel ve restoran mutfaklarında yüksek kaliteli bir doğal tatlandırıcı ve aroma kaynağı sunuyor hem de bölgedeki üreticilere tertipli, adil bir gelir akışı sağlıyor.
İhracat vizyonu
iksor’un aldığı altın madalya, yurt dışı piyasasında da önemli bir ilgi yarattı. Başta karakovan, organik ve süzme kategorilerinde çıkacak olan iksor balına hem yurt içinden hem de yurt dışından ağır talep var. Bu balı artizan bal kategorisinde ihraç etmek istyorlar. Bilhassa kıta Avrupası’nda; Almanya, Hollanda, Lüksemburg, Fransa ve İsviçre pazarlarında premium kategoride market raflarına girmeyi arzuluyor. Bu maksat, sadece eser satışı değil; birebir vakitte Türkiye’nin artizan balını küresel gastronomi sahnesine taşıma vizyonunun bir kesimi.
Özel günler için Tunceli Bal Koleksiyonu
iksor, sadece üretim ve ihracat vizyonuyla değil; özel günler ve kurumsal armağanlar için tasarladığı sekiz kesimlik Tunceli Bal Koleksiyonu ile de fark yaratıyor. Özel, premium armağan kutularında sunulan ve tüm ilçe ballarından oluşan bu koleksiyon, hem Türkiye’de hem de yurt dışında yüksek itibarlı marka iş birlikleriyle tüketiciye ulaşıyor.
Arıcının gücü
Munzur Vadisi’nin en uç noktasında, Ovacık’ın yükseklerinde üretim yapan bir arıcı, altın madalya haberini aldığında köy meydanına çıkarak, tüm köylünün duyacağı bir sesle “Bizim bal Londra’dan mükafatla geldi!” diye haykırıyor. Onun bu anı, sadece kişisel bir sevinç değil; kuşaklar uzunluğu süren emeğin, güçlü iklim şartlarına ve dağların sessizliğine karşı verilen çabanın taçlandığı an. Yıllardır el emeğiyle bakılan kovanların, bir coğrafyanın rahmetinin ve kültürünün dünya sahnesinde görünür olmasının gururu… Telefonun öteki ucunda bir bayan arıcı ise sesi titreyerek, “Benim balım da artık dünyanın balı oldu” diyor; gözlerinden süzülen yaşlar, sırf mutluluğun değil, yılların emeğinin karşılık bulmasının sözü.
Tüketiciye çağrı
Ne yazık ki bal pazarında sahtecilik, şeker katkısı ve izlenebilirlik eksikliği yaygın. Bu durum, hem üreticinin emeğini hem de tüketicinin itimadını zedeliyor. iksor, işte tam da bu noktada devreye giriyor. Doğan Çelik, “Biz, artizan üretim, uçtan uca izlenebilirlik ve bağımsız laboratuvar tahlilleriyle, sofranıza gelen balın hikâyesini açıkça anlatıyoruz. Her kavanoz, hangi üreticiden, hangi yayladan, hangi mevsimde geldiğini parti numarasıyla şeffaf biçimde gösteriyor. Tüketici, aldığı balın sırf kendi sıhhatine değil, tıpkı vakitte bir coğrafyanın, bir ekosistemin ve lokal üreticinin geleceğine katkı sağladığını bilerek tercihini yapabiliyor” diyor.
www.iksor.com.tr
Kaynak : GastronomiTurkey
